الماتى بيىل ناۋرىزدى جاي عانا مەرەكە رەتىندە ەمەس، اۋقىمدى ۆيزۋالدى ءارى مادەني جاڭعىرۋ رەتىندە قارسى الىپ وتىر. قالا تۇتاس ءبىر ءتىرى كەڭىستىككە اينالىپ، وندا داستۇرلەر زاماناۋي فورما، تەحنولوگيا جانە باتىل كوركەمدىك شەشىمدەر ارقىلى جاڭاشا تىنىس الادى.
بيىل باستى نازار مەرەكەلىك باعدارلامادان گورى اتموسفەراعا اۋدارىلعان. ياعني ناۋرىزدىڭ قالاي كورىنەتىنىنە، قالاي ەستىلەتىنىنە جانە قانداي اسەر سىيلايتىنىنا باسىمدىق بەرىلگەن. الماتىنىڭ كوشەلەرى مەن الاڭدارى ۇلكەن كوركەمدىك الاڭنىڭ بولشەگىنە اينالىپ، كيىز ۇيلەردەن باستاپ سيفرلىق ينستاللياسيالارعا دەيىنگى ءاربىر ەلەمەنت تۇتاس اسەر قالىپتاستىرۋعا جۇمىس ىستەيدى.
بيىلعى مەرەكەنىڭ تۇجىرىمداماسى جاڭارۋ مەن قايتا پايىمداۋ يدەياسىنا نەگىزدەلگەن. الماتى قالاسىنىڭ تاريحي مۋزەيىنىڭ جەتەكشىسى كامشات جيەنالييەۆانىڭ ايتۋىنشا، ءداستۇرلى فورمات تۇبەگەيلى جاڭارتىلىپ، وعان ۇلتتىق مۇرا مەن زاماناۋي تەحنولوگيالاردى ۇشتاستىرۋ باسىم باعىت رەتىندە ەنگىزىلگەن.
— بيىل الماتىداعى ناۋرىز مەرەكەسىنىڭ فورماتى تولىق جاڭارتىلدى. ءبىز ۇيرەنشىكتى ستاندارتتاردان باس تارتىپ، «ناۋرىز مەيرامى – جاڭارۋ مەرەكەسى» تۇجىرىمداماسىن ەنگىزدىك. قالانىڭ مەرەكەلىك كەڭىستىگى ءداستۇر مەن يننوۆاسيانىڭ بىرلىگىن كورسەتۋگە باعىتتالىپ قۇرىلدى، — دەدى ول.
استانا الاڭىنداعى ورتالىق الاڭ كوپقاباتتى تاقىرىپتىق ينستاللياسيا تۇرىندە بەزەندىرىلگەن. مۇندا جاڭا فورماتتاعى كيىز ۇيلەر تىگىلىپ، ولاردىڭ ءارقايسىسى جاي عانا ەتنوگرافيالىق ەلەمەنت ەمەس، وزىندىك مازمۇنى مەن يدەياسى بار دەربەس كەڭىستىك رەتىندە ۇسىنىلادى.
كيىز ۇيلەردىڭ ءبىرى ءداستۇرلى مۋزىكا الەمىنە جەتەلەيدى. ونىڭ ىشىندە نۇرعيسا تىلەندييەۆ، شاكارىم قۇدايبەردييەۆ جانە دينا نۇرپەيىسوۆا ەسىمدەرىمەن بايلانىستى بىرەگەي قازاق مۋزىكالىق اسپاپتارىنىڭ كوشىرمەلەرى قويىلعان. بۇل كلاسسيكالىق مۋزەي ەمەس، مادەنيەتپەن ءتىرى بايلانىس ورناتاتىن ەرەكشە الاڭ.
مۇلدە بولەك كوڭىل كۇي سىيلايتىن تاعى ءبىر كەڭىستىك — «روبو-كيىز ءۇي». مۇندا ءداستۇرلى فورما بولاشاق تەحنولوگيالارىمەن توعىسادى. جاساندى ينتەللەكت پەن روبوتوتەحنيكا سالاسىنداعى ازىرلەمەلەر، ءبىلىم بەرۋ جوبالارى مەن ارحەولوگياعا قاتىستى شەشىمدەر ۇسىنىلعان. بۇل ورىن بالالار مەن ەرەسەكتەر تەك باقىلاپ قانا قويماي، وزدەرى دە قاتىسا الاتىن ينتەراكتيۆتى زەرتحانا ىسپەتتى بولماق.
سونىمەن قاتار «360 گرادۋس» سيفرلىق كيىز ءۇيى دە كوپتىڭ نازارىن اۋدارادى. بۇل — تولىق يممەرسيۆتى ينستاللياسيا، ياعني كەلۋشىلەردى تۇگەلدەي ءوز ىشىنە تارتىپ اكەتەتىن كەڭىستىك. بەينەقاتار قابىرعالاردان ەدەنگە دەيىنگى بۇكىل اۋماقتى قامتىپ، كەلۋشىلەرگە ساق داۋىرىنەن باستاپ بۇگىنگى مەگاپوليسكە دەيىنگى الماتى تاريحىنىڭ ىشىندە جۇرگەندەي اسەر سىيلايدى.
مەرەكە كۇندەرى پانفيلوۆ جاياۋ جۇرگىنشىلەر كوشەسى دە ديناميكالىق سيفرلىق كەڭىستىككە اينالادى. مۇندا LED-ينستاللياسيالار، جارىق دالىزدەرى جانە جۇرگىنشىلەر قوزعالىسىنا جاۋاپ بەرەتىن ينتەراكتيۆتى ءدالىز ورناتىلادى. ياعني بۇل اۋماق جاي عانا بەزەندىرىلىپ قويماي، ادامدارمەن ءوزارا ارەكەتكە ءتۇسىپ، «ءتىرى» كەڭىستىك رەتىندە جۇمىس ىستەيدى.
ەرەكشە تارتىم نۇكتەلەرىنىڭ ءبىرى — «Almaty AI – بولاشاققا ساياحات» تۋننەلى. مۇندا تەحنولوگيالار ۋاقىت پەن كەڭىستىكتى ەڭسەرگەندەي اسەر قالدىرىپ، كەلۋشىنى ءبىر مەزەتتە وتكەنگە دە، بولاشاققا دا جەتەلەيدى. جارىق، دىبىس جانە ۆيزۋالدى شەشىمدەر ءبىرتۇتاس سەنارييمەن ءورىلىپ، سيفرلىق الەمنىڭ ءدال ورتاسىندا جۇرگەندەي سەزىم قالىپتاستىرادى.
اباي الاڭىندا كەڭىستىك 360 گرادۋس فورماتىنداعى ساحنا توڭىرەگىندە ۇيىمداستىرىلعان. مۇندا دا ۆيزۋالدى كونتەنت جاساندى ينتەللەكت ەلەمەنتتەرىمەن ۇشتاسىپ، ساحنا مەن كورەرمەن اراسىنداعى شەكارانى جويا تۇسەدى. سونىڭ ناتيجەسىندە ۇزدىكسىز قوزعالىس پەن ارەكەت اسەرى تۋىپ، كورەرمەن وقيعانىڭ تىكەلەي قاتىسۋشىسىنا اينالادى.
ءتىپتى ءداستۇرلى ەلەمەنتتەردىڭ ءوزى، سونىڭ ىشىندە قولونەرشىلەر جارمەڭكەسى دە بيىل ورتاق ۆيزۋالدى ءارى يدەيالىق تۇجىرىمدامانىڭ ءبىر بولىگى رەتىندە قاراستىرىلعان. تۇركسوي ەلدەرىنەن كەلگەن شەبەرلەردىڭ حالىقارالىق كورمەسى تەك بۇيىمدار كورسەتىلىمى عانا ەمەس، ءداستۇردى زاماناۋي فورماتتا جاڭعىرتۋ يدەياسىن جالعاستىراتىن ماڭىزدى بولىككە اينالعان.
ۇيىمداستىرۋشىلاردىڭ ايتۋىنشا، ءدال وسىنداي فورمات مادەني مۇرانى جاڭا قىرىنان تانىتىپ، ونى قازىرگى اۋديتورياعا الدەقايدا جاقىنداتا تۇسەدى.
جالپى العاندا، الماتىنىڭ مەرەكەلىك كەڭىستىگى وتكەن، بۇگىن جانە بولاشاق توعىسقان ءبىرتۇتاس ورتا رەتىندە قۇرىلىپ وتىر. مۇندا قالا تۇرعىندارى مەن قوناقتارى ءبىر مەزەتتە تاريحي جادىنى دا، زاماناۋي سەرپىندى دە، بولاشاققا دەگەن كوزقاراستى دا سەزىنە الادى.
الماتىداعى نەگىزگى مەرەكەلىك ءىس-شارالار 21-23 ناۋرىز ارالىعىندا «ناۋرىزناما» تۇجىرىمداماسى اياسىندا وتەدى جانە 200-دەن استام وقيعانى قامتيدى. باستى ءىس-شارالار استانا الاڭىندا، پانفيلوۆ كوشەسىندە جانە اباي الاڭىندا ۇيىمداستىرىلادى.