Adam quqyqtary jónindegi ýákil Artýr Lastaev adamnyń turǵyn úıge degen irgeli quqyǵyn konstıtýsıa deńgeıinde qorǵaý qajettigi týraly pikir bildirdi. Osy turǵyda ol Ata Zańda sot sheshiminsiz turǵyn úı quqyǵynan aıyrýǵa ǵana emes, sondaı-aq baspanadan sot sheshiminsiz shyǵarýǵa da jol berilmeıtini týraly normany bekitýdi usyndy.
Lastaevtyń aıtýynsha, turǵyn úı bazalyq qundylyq retinde Adam quqyqtarynyń jalpyǵa birdeı deklarasıasynda jáne Ekonomıkalyq, áleýmettik jáne mádenı quqyqtar týraly paktide bekitilgen. Alaıda ony tek múliktik sanat retinde qarastyrý – úlken qatelik.
«Adam úshin eń mańyzdysy ne? Ol eshbir sebepsiz baspanasynan qýylyp ketpeıtinine senimdi bolǵysy keledi. Konstıtýsıada turǵyn úı quqyǵyn qorǵaý kepildikterin bekitý elimizdiń áleýmettik ári quqyq qorǵaý sıpatyn, azamattardyń quqyqtary men bostandyqtarynyń buljytpaı saqtalatynyn aıǵaqtaıdy. Bul biz úshin asa mańyzdy. Óıtkeni memleket rámizder úshin emes, onyń quramyndaǵy árbir adam úshin ómir súredi. Adamǵa baǵdarlaný bıliktiń árbir sheshimi men is-áreketinen kórinis tabýy tıis», – dedi Adam quqyqtary jónindegi ýákil.
Ol sondaı-aq jańa Konstıtýsıa jobasy qoǵamnyń naqty suranystaryn eskere otyryp, azamattardyń quqyqtary men múddelerin qorǵaýdyń anaǵurlym ornyqty ári ashyq júıesin qalyptastyratynyn atap ótti. Bul qujatty jalpyulttyq talqylaýǵa jáne referendýmǵa shyǵarýǵa múmkindik beredi.
«Jańa Konstıtýsıa jobasy azamattar kúndelikti ómirde betpe-bet keletin jaǵdaılardy eskeredi jáne adamnyń negizgi quqyqtaryna nuqsan keltirýi múmkin sheshimderdiń aldyn alýǵa baǵyttalǵan. Osy turǵydan alǵanda, ol ádilettilikke, qaýipsizdikke jáne adamnyń qadir-qasıetin qurmetteýge qatysty qoǵamdyq suranysqa jaýap beredi. Júrgizilgen jumystyń nátıjeleri men talqylaýdyń aýqymyn eskere otyryp, usynylǵan joba azamattardyń múddelerin kórsetetin ári olardyń kútýlerine saı keletin qujat retinde jalpyulttyq referendýmǵa shyǵarylyp, qoldaý taba alady», – dep atap ótti Artýr Lastaev Komısıanyń kezekti otyrysynda.
Jańa Konstıtýsıada adamdardyń ómiri men densaýlyǵyn qorǵaý úshin kóshirý qajet bolatyn jaǵdaılar da qarastyrylǵan. Sonymen qatar, zańdy negizder bolǵan kúnniń ózinde barlyq rásimderdiń qatań saqtalýyna, sonyń ishinde sot arqyly qorǵaný múmkindigine tolyq kepildik beriledi.
«Baspanada turýǵa jáne odan shyǵarýǵa qatysty daýlardy tek sot sheshýi tıis. Sondyqtan Konstıtýsıada kelesideı normany bekitý usynylady: sot sheshiminsiz turǵyn úıden aıyrýǵa da, baspanadan shyǵarýǵa da jol berilmeıdi. Bireýler bul qoldanystaǵy zańdarda onsyz da bar dep aıtýy múmkin. Biraq bul qaǵıdany negizgi quqyqtyq qujatta bekitý onyń zańdy turaqtylyǵyn qamtamasyz etedi», – dep túıindedi Lastaev.
