Konstıtýsıalyq Sottyń Tóraıymy – Konstıtýsıalyq reforma jónindegi komısıanyń tóraıymy Elvıra Ázimova Qazaqstannyń jańa Konstıtýsıasy jobasy boıynsha júrgizilgen jumystyń aldyn ala qorytyndysyn shyǵardy. Komısıa músheleri men azamattardyń pikirlerin eskere otyryp, ol Ata Zańdy respýblıkalyq referendýmǵa shyǵarýdy usyndy. Bul jóninde Memleket Basshysy Qasym-Jomart Toqaev túpkilikti sheshim qabyldaıdy.
Sóz basynda Elvıra Ázimova azamattyq jáne zań qaýymdastyqtarynyń ókilderi, ǵalymdar, quqyqtanýshylar, lıngvıser, qoǵamdyq uıymdardyń múshelerine jáne Ata Zańnyń taǵdyryna beı-jaı qaramaı, óz usynystaryn bildirgen myńdaǵan azamatqa alǵys bildirdi.
«Biz árbir ýájdi jan-jaqty saralap, halyqaralyq tájirıbe men ulttyq múddeni ózara sabaqtastyra otyryp, salmaqty sheshimder qabyldaýǵa umtyldyq», – dedi ol.
Konstıtýsıalyq komısıanyń mısıasy basynan bastap aıqyn bolǵanyn, ol – azamattardyń kópshiliginiń erkin kórsetetin, quqyqtar men mindetterdiń tepe-teńdigin qamtamasyz etetin, memlekettilikti nyǵaıtyp, adam quqyqtarynyń kepildikterin qorǵaýǵa baǵyttalǵan úılesimdi, salmaqty Ata Zań modelin ázirleý ekenin atap ótti Elvıra Ázimova.
«Sizdermen birneshe otyrys barysynda talqylanǵan mátin túbegeıli jetildirilip, túsken usynystar eskerildi. Azamattar, zańgerlik jáne azamattyq qaýymdastyqtar, saraptamalyq alańdardan túsken bastamalardyń basym bóligi jan-jaqty taldandy. Kóptegen baptar tikeleı jobada kórinis tapsa, basqalary mátindik nusqada jáne konseptýaldyq sheshimderge áser etti», – dedi komısıa tóraıymy.
Mysaly, QR jańa Konstıtýsıasynyń jobasyna advokattyń mártebesi, menshik quqyǵynyń kepildikteri, memleket keltirgen zıandy óteý quqyǵy, ekologıalyq qaýipsizdik, azamattyq máseleleri týraly normalar jáne t.b. engizildi.
Qazaqsha mátinniń sapasyna erekshe nazar aýdaryldy – termınologıa jańartyldy jáne qazirgi zamanǵa beıimdeldi. Sonymen qatar ótpeli erejeler týraly usynystar eskerildi.
Elvıra Ázimovanyń aıtýynsha, Eýrazıa keńistiginde alǵash ret mundaı jumys tolyq ashyq rejimde júrgizildi.
«Barlyq otyrystar onlaın rejimde translásıalandy. Muny qoǵamdy Konstıtýsıalyq úderiske tartýdyń jańa modeli dep qabyldaýǵa bolady», - dep atap ótti ol.
Komısıa tóraıymy Konstıtýsıa normatıvtik quqyqtyq aktilerdiń búkil júıesi úshin baǵyt beretin baǵdar ekenin eske saldy: ol baǵyt-baǵdardy anyqtaıdy, bazalyq qaǵıdattardy, adam men azamattyń basty quqyqtary men bostandyqtaryn, memlekettilik jáne ulttyq múddelerdiń negizderin bekitedi.
«Konstıtýsıany shamadan tys júkteýge kelmeıdi. Qalǵan máselelerdi Parlament pen memlekettik organdar qabyldaıtyn zańdar men quqyqtyq aktiler arqyly retteý kózdelgen. Kóptegen ıdeıalar aldaǵy zań shyǵarý jumysynyń negizine aınalyp, konstıtýsıalyq baptardy nyǵaıtyp, ári qaraı damytýǵa yqpal etedi», - dep atap ótti Elvıra Ázimova.
Onyń aıtýynsha, Komısıa músheleriniń basym kópshiligi jańa Konstıtýsıanyń jobasyn respýblıkalyq referendýmǵa shyǵarýdy qoldady.
«Osyǵan baılanysty, komısıa músheleriniń jáne azamattardyń kópshiliginiń pikirin eskere otyryp, Memleket basshysyna jańa Konstıtýsıanyń pysyqtalǵan jobasyn respýblıkalyq referendýmǵa shyǵarýdy usyný qajet dep sanaımyn», - dedi Komısıa tóraıymy.
Elvıra Ázimova respýblıkalyq referendýmdy ótkizý árbir azamatqa óziniń konstıtýsıalyq quqyǵyn iske asyryp, Qazaqstannyń jańa Konstıtýsıasynyń jobasy boıynsha pikir bildirýge múmkindik beretinin atap ótti.
«Memleket basshysy referendým ótkizý týraly sheshim qabyldaǵan jaǵdaıda, Konstıtýsıalyq komısıanyń mısıasy óz máresine jetken bop sanalady. Jańa Ata Zań ádilettilik, turaqtylyq jáne qoǵamdyq senimniń berik negizine aınalýy tıis. Ol memlekettilikti nyǵaıtyp, árbir adamnyń quqyqtary men bostandyqtaryn qorǵaı otyryp, elimizdiń damýynyń senimdi baǵytyn aıqyndaıdy», – dep qorytyndylady Konstıtýsıalyq komısıanyń tóraıymy.
