QR Oqý-aǵartý mınıstrligi Ulttyq resýrstardan túsetin tabys bolashaq urpaqty qoldaýǵa baǵyttalatyn habarlady.
«Ulttyq qor – balalarǵa» bastamasy Qazaqstan Respýblıkasynyń Prezıdenti Qasym-Jomart Kemeluly Toqaevtyń Qazaqstan halqyna 2022 jylǵy 1 qyrkúıektegi Joldaýynda jarıalandy. Bastamanyń negizinde ulttyq baılyq árbir azamatqa bala kezinen bastap naqty ári tikeleı paıda ákelýi qajet, al tabıǵı resýrstardy paıdalanýdan túsetin tabys nysanaly túrde jáne teń dárejede bólinýi tıis degen qaǵıdat jatyr.
Bastamany iske asyrý 2024 jylǵy 1 qańtardan bastaldy. Baǵdarlamaǵa 2006 jyldan bastap týǵan Qazaqstan Respýblıkasy azamattarynyń barlyq balalary qatysady. Baǵdarlama iske qosylǵan kezeńde 6 919 131 balany qamtıdy. 2024 jyly 304 815 qatysýshy jınaqtalǵan qarajatty paıdalaný quqyǵyna ıe bolatyn jasqa jetti. Qarajatty esepteý barlyq qatysýshylar úshin teń sharttar aıasynda júzege asyrylady jáne turǵylyqty óńirine, otbasynyń tabys deńgeıine nemese ata-anasynyń áleýmettik mártebesine baılanysty emes.
Qarjylyq tetik Qazaqstan Respýblıkasy Ulttyq qorynyń ınvestısıalyq kirisiniń 50 paıyzyn jyl saıyn balalardyń arnaıy maqsatty jınaqtaý shottaryna baǵyttaýdy kózdeıdi. Qarajat Biryńǵaı jınaqtaýshy zeınetaqy qoryndaǵy jeke shottarda jınaqtalyp, paıdalanýǵa deıin ınvestısıalanady. Baǵdarlama qarajatyn azamat 18 jasqa tolǵanǵa deıin alý múmkin emes. Esepteýlerdiń kózi munaıdan, gazdan jáne eldiń ózge de strategıalyq resýrstarynan túsetin túsimder esebinen qalyptastyrylatyn ınvestısıalyq tabys bolyp tabylady.
2024 jyly árbir balaǵa 100,52 AQSH dollary esepteldi. 2025 jyly eseptelgen soma 129,38 AQSH dollaryn qurady.
Maqsatty jınaqtardy paıdalaný kámelet jasyna tolǵannan keıin eki baǵyt boıynsha júzege asyrylady. Qarajat turǵyn úı jaǵdaılaryn jaqsartýǵa nemese Qazaqstandaǵy jáne sheteldegi bilim berý uıymdarynda oqý aqysyn tóleýge baǵyttalýy múmkin. Qarajatty tolyq kólemde de, ishinara da paıdalanýǵa jol beriledi. Paıdalanylmaǵan qaldyq maqsatty jınaqtaý shotynda saqtalady.
Qarajatty alý rásimi ýákiletti operatorlar arqyly júrgiziledi. Qarajat operatorǵa aýdarylyp, odan ári qatań túrde málimdengen maqsatyna sáıkes qarajatty alýshynyń bank shotyna aýdarylady. Maqsatty rastamaı tikeleı qarajat alý kózdelmegen.
2026 jylǵy 1 qańtardaǵy jaǵdaı boıynsha maqsatty jınaqtardy paıdalaný týraly 205 505 ótinish oryndaldy. Aýdarylǵan qarajattyń jalpy kólemi 31,61 mln AQSH dollarynan asty. Onyń ishinde 127 445 ótinish boıynsha 19,69 mln AQSH dollary turǵyn úı jaǵdaılaryn jaqsartýǵa, 78 060 ótinish boıynsha 11,92 mln AQSH dollary bilim alý aqysyn tóleýge baǵyttaldy.
2026 jylǵy qańtar aıyndaǵy jaǵdaı boıynsha 6 918 656 qazaqstandyq balaǵa kezekti esepteý júrgizildi. Bir balaǵa 130,71 AQSH dollary mólsherinde tıesili. Nátıjesinde baǵdarlamaǵa úshinshi jyl qatarynan qatysyp otyrǵan balaǵa eseptelgen qarajattyń jalpy somasy ınvestısıalyq kiristi qosa alǵanda 370 dollar 56 sentti qurady. 2026 jyly 356 613 Qazaqstan azamaty 18 jasqa tolyp, óz maqsatty jınaqtaryn paıdalaný quqyǵyna ıe bolady.
Eseptelgen qarajat týraly aqparat ata-analar úshin egov.kz portaly jáne kids.enpf.kz saıty arqyly sıfrlyq formatta qoljetimdi. 18 jasqa tolǵan azamattar Biryńǵaı jınaqtaýshy zeınetaqy qory men elektrondyq úkimettiń servısteri arqyly óz derekterine derbes qol jetkize alady.
